Communicatiestijlen

Als mensen samenwerken dan wordt er een hoop gecommuniceerd. De context van de samenwerking bepaalt in grote mate hoe effectieve communicatie eruit ziet. Zo is de communicatie in een scrum team anders geregeld dan in een meer klassiek projectmatig werkend team. Denk aan de dagelijkse stand up of de timebox als agile afspraken (Scrum omgeving) versus werken met deadlines en het melden van afwijken van het tijdpad (Klassiek projectmanagement). En weer andere afspraken gelden waarschijnlijk in samenwerking buiten een projectomgeving.

Communicerende teamleaden

Stijlen in communicatie

Wil je de communicatie verbeteren dan is het waarschijnlijk een goed idee om de afspraken en context waarbinnen een team communiceert eens tegen het licht te houden. Een andere manier om de communicatie te verbeteren is om je eigen stijl van communiceren beter te leren kennen (en daarbij ook die van de mensen in je team).

In onderstaande video’s zie je een aantal voorbeelden van hoe medewerkers met elkaar in overleg gaan en hoe dat niet optimaal werkt en wanneer wel. Daarbij wordt er uitgegaan van de kleuren van het DISC profiel. Heel kort samengevat kan je de kwaliteiten van de DISC kleuren zo zien:

  • Rood: dominant, daadkrachtig, direct, snelle besluitvorming
  • Geel: inspirerend, communicatief, enthousiast
  • Groen: stabiel, ondersteuners, relatie is belangrijk, ondersteunend
  • Blauw: analytisch, consciëntieus, objectief

DISC is een van de vele ‘kleurenmodellen’ die gebruikt worden bij management trainingen dus let er op dat blauw in een DISC test iets anders betekent dan blauw bij de kleuren van Caluwé (verandermanagement) of bij een Birkman test. DISC lijkt een beetje op het MBTI persoonlijkheidsmodel, die bedacht zijn door Jung, Briggs en Meyers in de jaren 20 van de vorige eeuw. Je kunt online diverse test vinden om je eigen DISC profiel te bepalen.

Kritiek op de kleurenmodellen

Er is veel kritiek op het gebruik van profielen en persoonlijkheidsmodellen. Zo is de wetenschappelijke onderbouwing lastig en het gebruik van dit soort modellen leidt mogelijk tot een fixed mindset: “ik ben volgens de test behoorlijk ‘rood’, dus daarom communiceer ik ‘altijd’ zo drammerig.”

DISC en communicatie

Ondanks de terechte kritiek op de modellen kunnen we wel zien dat mensen een bepaalde communicatiestijl hebben en we merken ook regelmatig dat een bepaalde stijl van communiceren niet altijd even effectief is. In onderstaande video’s zie je acteurs de kleurenprofielen gebruiken als raamwerk voor communicatiestijlen en zie je hoe die wel of niet werken. Mogelijk herken je jezelf en je collega’s in een of meer van onderstaande video’s. Aan het einde van de video wordt een aantal concrete tips gegeven hoe je je communicatie kunt verbeteren.

Communiceren voor een groep

Let er goed op dat deze video’s over communicatie over 1 op 1 situaties gaan. Zodra je moet speechen voor een groep dan zijn er andere spelregels. Je communiceert dan namelijk voor een groep mensen, met ook allemaal hun eigen belangen, denkstijlen en context. En de communicatie is waarschijnlijk minder interactief, afgezien van een paar vragen aan het einde van de presentatie. Klik op de link als je meer wilt lezen over een goede presentatie.

Communiceren met een groep

Nog ingewikkelder is het als je een communicatietraject bij een project moet organiseren met en voor een doelgroep. Denk aan inspraak van huurders bij een project van een woningbouwvereniging. Of een gemeente die nieuwe veranderingen in een wijk gaat bespreken met bewoners van die wijk (verkeersplannen, nieuwe school, windmolens, enzovoort). Bij dit soort trajecten is het juist wel wenselijk dat de communicatie interactief is. Je wilt juist (positieve) participatie van de betrokkenen.

Communiceren met een groep

Hierbij is het van belang dat je op de groepsdynamiek let: je wilt bijvoorbeeld niet dat een luide minderheid je inspraakavond overschreeuwt waardoor het lijkt alsof ‘iedereen’ tegen het project is, terwijl dat misschien maar een paar mensen zijn (maar wel luidruchtig!). Wil je daar meer over leren? Kijk dan bij onze training Participatie bij overheidsprojecten.

Communicatie verbeteren

We kunnen je helpen met het verbeteren van de communicatie in de verschillende situaties: individueel, met een groep of voor een groep. Neem contact met ons op als je daar vragen over hebt.