Het zijn moeilijke tijden voor beleggers: aandelen hebben gemiddeld al 10 jaar lang geen of zelfs een negatief rendement opgeleverd. De dollar daalt gestaag in waarde en er zijn zorgen over toekomst van de Euro. Pensioenfondsen (die voor ons beleggen) hebben last van een lage rente, waardoor er geen rendement gehaald kan worden en als klap op de vuurpijl blijken landen ook nog failliet kunnen te gaan, waardoor veel staatsobligaties ook niet meer als veilig gelden. Toch zijn er 3 manieren hoe je kunt investeren in de toekomst, zonder risico te lopen:
1. Investeer in zonne-energie
2. Investeer in (je eigen) onderwijs
3. Investeer in (je eigen) gezondheid
Investeren in zonne-enerergie
Met investeren in zonne-energie bedoel ik niet investeren in een fonds dat zich richt op de opkomst van zonne-energie zoals het ASN milieutechnologiefonds of het SAM (Robeco) sustainable energy fund. Misschien is het wel slim om in een van deze fondsen (wat) geld te beleggen, zeker als je de feiten ziet over het opdrogen van met name aardoliebronnen, wat ervoor gaat zorgen dat energie veel duurder gaat zijn, of misschien ook niet altijd meer beschikbaar, maar zonder risico zijn die beleggingen niet. Disclaimer: ik beleg in dat soort fondsen.
Wat ik wel bedoel met beleggen in zonne-energie is het zelf plaatsen van zonnecellen op je dak, van je huis en/of kantoor. De huidige prijzen van zonnecellen zijn zo laag geworden dat je ze binnen een jaar of 9 terugverdient en dat bij de huidige electriciteitsprijzen. Als die naar verwachting stijgen, is de terugverdientijd nog korter. Met een investering van ongeveer 5000 euro betaal je als gemiddeld Nederlands gezin geen stroomkosten meer aan een energiemaatschappij, wat een gemiddelde besparing van 500 euro per jaar oplevert. Meer info: http://www.wijwillenzon.nl/ (en vele andere sites over zonne-energie)
Je eigen zonnecellen leveren een veel hoger rendement dan een spaarrekening en hebben geen risico van het ineenstorten van de euro en/of je bank. Je hebt zelfs inflatiebescherming, want bij grote inflatie is energie een van de eerste dingen die duurder wordt, maar dat maakt dus niet als je je dak hebt volgelegd met panelen. Het is niet helemaal risicovrij: de zonnecellen zouden stuk kunnen gaan, gestolen kunnen worden of je huis zou kunnen afbranden. Meestal heb je 10 jaar garantie op je cellen en mijn ervaring is dat ze eigenlijk niet stuk kunnen gaan. De andere risico’s kun je verzekeren. Maar ja, niets in het leven is helemaal risicovrij. Ik schat deze risico’s overigens lager in dan eerder genoemde risico’s. Trouwens kunt u met diverse energiebesparingsmaatregelen (ledlampen, isolatie, oude koelkast vervangen, enzovoort) ook betere rendementen dan sparen bereiken. Meer info bijvoorbeeld http://www.milieucentraal.nl/
Investeren in onderwijs
In de jaren dertig reden ingenieurs op de trams, lager opgeleide mensen hadden veelal geen werk. Een schrikbeeld dat hopelijk niet terugkomt, maar het geeft wel aan dat een goede opleiding een belangrijke bescherming biedt tegen recessies. Toegegeven, dit is ook promotie voor ons eigen product, maar dan zeg ik er gelijk bij dat het niet alleen gaat over goede projectmanagement opleidingen, het gaat over investeren in onderwijs in bredere zin. Zorg ervoor dat je CV goed gevuld is met ‘opleidingen’. Voor de een gaat het om ICT vaardigheden, voor de ander over het leren van een nieuwe taal, communicatieve of managementvaardigheden of vakinhoudelijke kennis. Haal een onderwijsbevoegdheid. Het hebben van een (goede) opleiding maakt net het verschil tussen wel of niet die baan krijgen of die promotie. Zelfs een investering van een paar duizend euro in een opleiding is dan snel terugverdiend. Ook al ben je geen zzp-er of ondernemer, denk als het gaat over de arbeidsmarkt, eens in termen van: “wat heb ik als medewerker te bieden op de arbeidsmarkt, waarom zou iemand mij inhuren?” Kijk dan ook naar het aantal banen in een bepaald vakgebied (en er is veel vraag naar projectleiders).
Investeren in gezondheid
Het zal erop uitdraaien dat we langer moeten werken dan ons 65-ste . Er is gewoonweg te weinig gereserveerd voor de toekomst, tenzij je zelf veel geld opzij hebt gezet (en daarmee heb je dan weer eerder genoemde risico’s). Dat betekent dat het veel waard is als je je werk leuk vindt (of in ieder geval leuk genoeg om het langer te doen). En dan ook nog maar hopen dat je gezond genoeg bent om langer te werken. Want of allerlei arbeidsongeschiktheidsregelingen houdbaar zijn, is net zo ongewis als de pensioenleeftijd van 65. Investeren in je gezondheid houdt in: gezond(er) eten, meer bewegen en een manier vinden om met stress om te gaan. Ga eens praten met een (orthomoleculair) diëtist. Ga twee keer per week hardlopen of zwemmen of als je wat meer lichaamsintelligentie wilt opbouwen: kijk eens naar oosterse beweginskunsten zoals Yoga, Chi Kung of Tai Chi. En vergeet de geestelijke gezondheid niet, onderzoek je bronnen van stress. Het is zo dat maarliefst 50% van de Nederlanders niet echt blij is met zijn carriere…! Dan te bedenken dat je misschien wel 10 jaar langer moet. Tip: soms kan je via de ‘projectleidersroute’ je carrière omgooien.